Καλοκαιρινό κουίζ

Χέιρτ Μακ - Στην Ευρώπη
Standard

Στο πολυδιαβασμένο βιβλίο του Χέιρτ Μακ «Στην Ευρώπη«, ο συγγραφέας περιγράφει τα ταξίδια που έκανε το 1999 σε διάφορες πόλεις της Ευρώπης, καταγράφοντας με εκπληκτικό τρόπο τις διαφορές και τα κοινά σημεία τους και δίνοντας μια ιστορικά και λογοτεχνικά γοητευτική εικόνα της ηπείρου στην αλλαγή του αιώνα. Continue reading

Η επανέκδοση του ουρανού

mulisch_ontdekking
Standard

Δεν ξέρουμε αν ο θάνατος του μεγάλου Ολλανδού συγγραφέα Χάρι Μούλις αποτέλεσε το έναυσμα για μια καινούρια έκδοση της από καιρό εξαντλημένης ελληνικής μετάφρασης του magnum opus του «Η ανακάλυψη του ουρανού». Δεν έχει όμως και τόσο σημασία, μια και το αποτέλεσμα μετράει: κι αυτό είναι μιας πρώτης τάξης ευκαιρία για το ελληνικό αναγνωστικό κοινό να γνωρίσει αυτό το βιβλίο, το οποίο έχει χαρακτηριστεί σαν το καλύτερο ολλανδικό μυθιστόρημα όλων των εποχών. Continue reading

Omega minor

omega_minor
Standard

Εδώ και λίγο καιρό κυκλοφορεί και στα Ελληνικά ένα από τα σημαντικότερα φλαμανδικά μυθιστορήματα των τελευταίων δέκα ετών. Πρόκειται για το Omega Minor του Πάουλ Βεράχεν, η γραφή του οποίου έχει συγκριθεί με αυτή του Ντελίλο ή και του Τομας Πύντσον. Πρόκειται για ένα φιλόδοξο, πολυσέλιδο μυθιστόρημα που βάζει το δάχτυλο στις πληγές του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου για να ανιχνεύσει (όπως όλα τα μεγάλα μυθιστορήματα) τα αίτια και τις συνέπειες των σκοτεινών και ανεξιχνίαστων κινήτρων του ανθρώπου. Continue reading

Καλό ταξίδι, Χάρι

vandijck_balta_mulisch
Standard

Η Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά με τον Χάρι Μούλις
(photo © Spiros D. Katopodis / v.p.a.)

«Μεγάλωσα με τον Χάρι Μούλις, με τον Ξάπι, όπως ο ίδιος διάβαζε το όνομά του στα Ελληνικά. Στο γυμνάσιο διδασκόμασταν τα βιβλία του, τα παλαιότερα φυσικά μιας και πήρα το απολυτήριο το 1964, πολύ πριν γράψει τα πιο γνωστά βιβλία του. Θυμάμαι το «Τροφή για Ψυχολόγους» και «Το Πέτρινο Νυφικό Κρεβάτι«.  Πού να φανταστώ τότε ότι χρόνια αργότερα θα μετέφραζα τα βιβλία του στα Ελληνικά…

Όταν γνώρισα τον Μούλις από κοντά, ήταν ήδη μεγάλος, τόσο σε ηλικία όσο ως συγγραφέας. Αυτό έγινε πριν από δέκα χρόνια όταν επισκέφτηκε την Αθήνα με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου του «Η διαδικασία«.  Ξανάρθε πριν από τρία χρόνια για την παρουσίαση μιας επιλογής από τα διηγήματα και τις νουβέλες που έγραψε κατά τη διάρκεια της καριέρας του.   Όπως οι περισσότεροι πραγματικά σημαντικοί άνθρωποι, ήταν απλός και προσιτός.  Δεν είχε ανάγκη να αποδείξει πόσο σπουδαίος ήταν, γιατί απλούστατα ήταν.  Είχε ένα ιδιότυπο χιούμορ που πολλοί άνθρωποι παρεξηγούσαν, νομίζοντας ότι ήταν υπερόπτης.  Αυτοσαρκαζόταν με λεπτό τρόπο.  Μιλώντας π.χ. για το Θεό έλεγε «ο συνάδελφός μου εκεί πάνω», μιας κι ήταν κι οι δύο δημιουργοί.

Το πρώτο βιβλίο του που μετέφρασα ήταν «Η απόπειρα«, όπου ολόκληρη η ζωή του ήρωα σημαδεύεται από τις τραυματικές του εμπειρίες κατά τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο.  Και ο ίδιος ο Μούλις έζησε ανάλογες εμπειρίες, μιας και η μητέρα του ήταν Εβραία και κινδύνεψε να απελαθεί κι αυτή στα στρατόπεδα εξόντωσης των ναζί. Γλίτωσε χάρη στην παρέμβαση του Αυστριακού πατέρα του ο οποίος εργαζόταν σε τράπεζα που πουλούσε τα υπάρχοντα των απελαθέντων Εβραίων και φυλακίστηκε μάλιστα γι’ αυτό μετά τον πόλεμο.  Σε πολλά από τα έργα του ο πόλεμος και ο Χίτλερ παίζουν σημαντικό ρόλο, όπως το Πέτρινο Νυφικό Κρεβάτι, Η Απόπειρα και ο Ζίγκφριντ.

Και στα έξι βιβλία που μετέφρασα, η συνεργασία μας ήταν άψογη. Ο Χάρι απαντούσε με προθυμία και αμεσότητα σε όλες τις απορίες μου και τα ερωτήματα που του έθετα. Ήταν άνθρωπος με εκπληκτική μνήμη και πάρα πολύ οργανωμένος. Ήταν επίσης άνθρωπος με πλατιά μόρφωση και πολλά και ποικίλα ενδιαφέροντα, πράγμα που φαινόταν και από τα θέματα που έθιγε στα βιβλία του, από τη δημιουργία οργανικής ζωής στο εργαστήριο ως την αστρονομία, από την ιστορία της τέχνης ως τη φιλοσοφία. Ειδικά το magnum opus του, Η Ανακάλυψη του Ουρανού, αναδεικνύει το εύρος του ταλέντου και των ενδιαφερόντων του. Στο τέλος του βιβλίου ο ήρωας, ο Κουίντεν, επιστρέφει στον ουρανό, μαζί με τα γράμματα της Διαθήκης. Τώρα πήγε να τον βρει και ο δημιουργός του, ο Μούλις. Καλό ταξίδι, Χάρι.»

Το κείμενο έγραψε η Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά, μεταφράστρια βιβλίων του Χάρι Μούλις

Εδώ μπορείτε να βρείτε ένα σύντομο βιογραφικό του μεγάλου συγγραφέα

Τίρζα: το σπουδαιότερο μυθιστόρημα του 21ου αιώνα;

grunberg_tirza
Standard

Άρνον Γκρούνμπεργκ: για πολλούς, ο σπουδαιότερος Ολλανδός συγγραφέας της νέας γενιάς. Γεννημένος το 1971, κάτοικος πλέον της Νέας Υόρκης, συνεργάτης σε διάφορα έντυπα όπου με παρρησία εκφράζει τη γνώμη του επί παντός επιστητού, αγαπημένος και του τηλεοπτικού φακού.  Το 2006 δημοσίευσε το μυθιστόρημα Τίρζα, το οποίο κέρδισε τα δύο σπουδαιότερα λογοτεχνικά βραβεία των Κάτω Χωρών, το ολλανδικό Λογοτεχνικό Βραβείο και το φλαμανδικό «Χρυσή Κουκουβάγια«. Οι αναγνώστες και οι κριτικοί το λάτρεψαν και σε μια ψηφοφορία του Groene Amsterdammer, ανακυρήχθηκε σαν το σπουδαιότερο μυθιστόρημα του εικοστού πρώτου αιώνα – σε μια λίστα που δεν περιοριζόταν μόνο σε ολλανδικά βιβλία.

Στις 21 Ιουνίου, οι Έλληνες αναγνώστες θα έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν αυτό το βιβλίο στα Ελληνικά, σε μετάφραση από την Ινώ Βαν Ντάικ – Μπαλτά και σε μια έκδοση του Καστανιώτη.  Οι αναγνώστες του taal.gr έχουν από σήμερα την ευκαιρία να διαβάσουν το πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου (σε μορφή pdf, για την οποία χρειάζεστε ένα πρόγραμμα σαν το δωρεάν Foxit Reader).

Διαβάστε και την κριτική του βιβλίου από το MiC.gr.

H Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά στο taal.gr

vandijck_balta_mulisch
Standard

Η Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά με τον Χάρι Μούλις
(photo © Spiros D. Katopodis / v.p.a.)

Συνεχίζουμε τις συζητήσεις με μεταφραστές της Ολλανδικής γλώσσας στα Ελληνικά με την Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά, την μεταφράστρια πολλών σημαντικών συγγραφέων και βιβλίων όπως το «Στην Ευρώπη» του Χέιρτ Μακ και «Η ανακάλυψη του ουρανού» του Χάρι Μούλις. Εδώ μπορείτε να διαβάσετε το βιογραφικό της.

Ποια είναι κατά τη γνώμη σας η κύρια δυσκολία της μετάφρασης από τα Ολλανδικά στα Ελληνικά;

 

Πιστεύω ότι η κύρια δυσκολία είναι το ότι  πρόκειται για δύο απόλυτα διαφορετικές γλώσσες από άποψη δομής και γραμματικής.  Τα Ελληνικά δεν έχουν κάποια συγγένεια με τα Ολλανδικά, όπως τα Γερμανικά, ή ακόμα και τα Γαλλικά και τα Αγγλικά.  Ας δώσω ένα παράδειγμα.  Μια συγκεκριμένη δυσκολία είναι π.χ. η μετοχή, η οποία στα Ολλανδικά χρησιμοποιείται συχνά σαν επίθετο. Στη δημοτική πολλές φορές μπορεί να αποδοθεί μόνο με δευτερεύουσα πρόταση.  Μπορούμε λόγου χάρη να μεταφράσουμε «de zittende man» με «ο καθιστός άντρας», αλλά τι γίνεται με «de rokende man»;  Αναγκαστικά θα πούμε «ο άντρας που καπνίζει».  Φανταστείτε τώρα μια πρόταση όπου στα Ολλανδικά το ουσιαστικό συνοδεύεται από 3-4 μετοχές!  Ενίοτε η καθαρεύουσα προσφέρει κάποιες λύσεις, αλλά αυτό δεν ταιριάζει πάντα με το ύφος του βιβλίου.  Η δυσκολία έγκειται λοιπόν στο να βρεις μια κομψή λύση έτσι ώστε το κείμενο της μετάφρασης να μην είναι αδέξιο.

Μια άλλη δυσκολία είναι ο διαφορετικός πλούτος του λεξιλογίου.  Ορισμένες έννοιες μπορούν στα Ολλανδικά να αποδοθούν με πολλές διαφορετικές λέξεις, ενώ στα Ελληνικά η ίδια έννοια αποδίδεται με δυο-τρεις λέξεις μόνο, με αποτέλεσμα να αναγκάζεται κανείς να χρησιμοποιεί ξανά και ξανά τις ίδιες. Αυτό κάποιες φορές προσδίδει μια μονοτονία στο μεταφρασμένο κείμενο η οποία δεν υπάρχει στο αρχικό.  Συμβαίνει φυσικά και το αντίθετο.

Ποιοι είναι οι αγαπημένοι σας ολλανδοί / φλαμανδοί συγγραφείς;

 

Nelleke Noordervliet, Harry Mulisch, Stefan Brijs, Hella Haasse, Geert Mak, Marcel Möring.

Τι έχετε να πείτε για την ποσότητα και την ποιότητα των ολλανδικών / φλαμανδικών μεταφράσεων στα Ελληνικά;

 

 

Όσο για την ποιότητα των μεταφράσεων ολλανδικών βιβλίων, μπορώ να μιλήσω μόνο για τις δικές μου, οι οποίες θέλω να πιστεύω είναι καλές, μιας και τόσο το NLPVF όσο το αντίστοιχο φλαμανδικό Ίδρυμα με χρησιμοποιούν σαν σύμβουλο.  Δυστυχώς δεν έχω το χρόνο να διαβάζω μεταφράσεις άλλων συναδέλφων.  Είμαι σίγουρη ότι εργάζονται με τον ίδιο επαγγελματισμό που προσπαθώ εγώ να εφαρμόσω στη δουλειά μου.

Όσο για την ποσότητα, πιστεύω ότι την τελευταία εικοσαετία έχει εκδοθεί αξιόλογος αριθμός ολλανδικών βιβλίων στα Ελληνικά.  Το πρόβλημα κατά τη γνώμη μου δεν είναι η ποσότητα των μεταφράσεων αλλά η περιορισμένη ανταπόκριση του αναγνωστικού κοινού.  Ο Μούλις, ένας από τους σημαντικότερους εν ζωή συγγραφείς της Ολλανδίας, του οποίου έχω μεταφράσει όλα τα σημαντικότερα βιβλία, έξι στον αριθμό μέχρι στιγμής, έχει κάποια αναγνώριση από το ελληνικό κοινό, αλλά δεν μπορούμε να πούμε ότι κάποιο από τα βιβλία του έγινε μπεστσέλερ!

Συμμετέχετε στην επιλογή των βιβλίων που μεταφράζετε; Κάνετε προτάσεις στους εκδότες;

 

Είμαι στην ευχάριστη θέση να επιλέγω η ίδια ποια βιβλία θέλω να μεταφράσω.  Πολλές φορές η πρόταση προέρχεται από κάποιον εκδότη, άλλες φορές όμως κάνω η ίδια προτάσεις όταν θεωρώ ότι κάποιο βιβλίο αξίζει τον κόπο να μεταφραστεί, όπως π.χ. «Το Όνομα του Πατρός» της Νόορντερβλιτ.  Επίσης διαβάζω ολλανδικά βιβλία για λογαριασμό εκδοτών για να τα αξιολογήσω.

Τι βρίσκετε ενδιαφέρον στην ολλανδική/φλαμανδική γλώσσα και την ολλανδική/φλαμανδική λογοτεχνία;

 

Αυτό που για μένα παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην ολλανδική και φλαμανδική λογοτεχνία είναι η πλατιά μόρφωση που συνήθως διακρίνει τους συγγραφείς.  Θίγουν πολλά και ενδιαφέροντα θέματα που δεν περιορίζονται στα στενά πλαίσια της Ολλανδίας.  Οι Ολλανδοί, σε αντίθεση με τους Έλληνες, είναι πραγματικοί πολίτες του κόσμου.

Πώς ξεκίνησε η σχέση σας με τα Ολλανδικά / Φλαμανδικά;

 

Στην περίπτωσή μου η ερώτηση θα έπρεπε μάλλον να είναι πώς ξεκίνησε η σχέση μου με τα Ελληνικά, μιας και είμαι Ολλανδέζα, γέννημα θρέμμα.  Σπούδασα στη Σχολή Διερμηνέων του Παν/μου της Γενεύης κι εκεί γνώρισα τον Έλληνα σύζυγό μου ο οποίος σπούδαζε οικονομικά.  Ήρθαμε στην Ελλάδα το 1969.  Για πολλά χρόνια εργάστηκα σαν μεταφράστρια τεχνικών κειμένων, ως το 1995 περίπου.  Τότε οι Εκδόσεις Καστανιώτη εξέδωσαν δύο συλλογές διηγημάτων μου (γραμμένα στα Ελληνικά) και στη συνέχεια μου έγινε πρόταση συνεργασίας στον τομέα της λογοτεχνικής μετάφρασης.  Έκτοτε έχω μεταφράσει πολλά βιβλία για τις εκδόσεις Καστανιώτη, αλλά και για άλλους οίκους όπως Μεταίχμιο, Πόλις, Φυτράκη, Διήγηση, Ελληνικά Γράμματα, Κάτοπτρο.

Ποια είναι η κύρια συμβουλή που θα δίνατε σ’ έναν μεταφραστή στα πρώτα του βήματα;

 

Το αυτονόητο είναι φυσικά να κάνει τη δουλειά του όσο πιο συνειδητά μπορεί.  Να μη διστάζει να ρωτάει το συγγραφέα για κάθε απορία που έχει.  Η συνεργασία με το συγγραφέα είναι απαραίτητη για να μην υπάρξουν λάθη ερμηνείας εκ μέρους του μεταφραστή.  Να συμβουλεύεται ειδικούς όποτε το βιβλίο που μεταφράζει θίγει θέματα για τα οποία ο ίδιος δεν έχει τις απαραίτητες γνώσεις, έτσι ώστε η ορολογία να αποδοθεί σωστά στα Ελληνικά.

Όσο προς το καθαρά τεχνικό μεταφραστικό μέρος, θα έλεγα να μεταφράσει σε πρώτο στάδιο το κείμενο όσο πιο κυριολεκτικά μπορεί, ώστε στη συνέχεια να μπορεί να απομακρυνθεί απ’ αυτό όπου χρειαστεί, χωρίς να προδώσει τη γλώσσα και το ύφος του αρχικού κειμένου.  Στη συνέχεια ν’ αφήσει κατά μέρος το ολλανδικό κείμενο και να εξετάσει το δικό του κείμενο μόνο ως προς τα Ελληνικά, έτσι ώστε η μετάφραση να μη «μυρίζει» μετάφραση.

Από τα βιβλία που έχετε μεταφράσει από τα Ολλανδικά, ποιο είναι εκείνο που ξεχωρίζετε ως αναγνώστρια;

 

«Η Ανακάλυψη του Ουρανού» του Χάρι Μούλις, «Το Όνομα του Πατρός» της Νέλεκε Νόορντερβλιτ (και τα δύο για τις εκδόσεις Καστανιώτη) και «Στην Ευρώπη» του Χέιρτ Μακ (εκδόσεις Μεταίχμιο).

Υπάρχει κάποιο ολλανδικό/φλαμανδικό βιβλίο που θα θέλατε να μεταφράσετε ή να είχατε μεταφράσει;

 

Από τα βιβλία που έχουν ήδη μεταφραστεί στα Ελληνικά «Ο σκοτεινός θάλαμος του Δαμοκλή» του Χέρμανς, που μεταφράστηκε από τον άξιο συνάδελφο Γιάννη Ιωαννίδη και «Η Θλίψη του Βελγίου« του Κλάους, πάλι σε μετάφραση του Γ. Ιωαννίδη.

Ένα βιβλίο που θα ήθελα να μεταφράσω είναι το εξαιρετικά ενδιαφέρον «El Negro en ik» του Frank Westerman.  Προς το παρόν δυστυχώς δεν κατάφερα να βρω εκδότη που ενδιαφέρεται να το εκδώσει.  Ένα άλλο είναι το «In Babylon» του Marcel Möring.

Τι μεταφράζετε αυτή την περίοδο;

 

Το πολύ ωραίο, πολύ δύσκολο και πολύ μεγάλο βιβλίο του Φλαμανδού Paul Verhaeghen με τίτλο «Omega Minor«, για τις εκδόσεις Πόλις.

Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά

Standard

Η Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά με τον Χάρι Μούλις (photo © Spiros D. Katopodis / v.p.a.)

Η Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά γεννήθηκε το 1946 στην Μπρέντα της Ολλανδίας.  Αφού τελείωσε στην Ολλανδία το γυμνάσιο (κλασική κατεύθυνση), σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης, και πιο συγκεκριμένα στη Σχολή Διερμηνέων, από την οποία αποφοίτησε cum laude το 1968.

Το 1969 ήρθε στην Ελλάδα μαζί με το σύζυγό της Αλέξανδρο Μπαλτά.  Εργάστηκε αρκετά χρόνια σαν μεταφράστρια τεχνικών κειμένων σε ξένες εταιρείες και έκανε επίσης υποτιτλισμό για την ελληνική τηλεόραση (μεταξύ των άλλων στην κωμική σειρά Zeg eens A!).

Το 1995 εκδόθηκε η πρώτη συλλογή διηγημάτων «Η Μητέρα της Νύχτας» από τις εκδόσεις Καστανιώτη και το 1997 ακολούθησε δεύτερη συλλογή με τίτλο «Ο Μακρύς Χειμώνας του Έρωτα».

Από το 1995 περίπου ξεκίνησε και η συνεργασία της με τον ίδιο εκδοτικό οίκο σαν μεταφράστρια ολλανδικής λογοτεχνίας.  Στο μεταξύ η συνεργασία επεκτάθηκε και σε άλλους εκδοτικούς οίκους.  Μέχρι στιγμής έχει μεταφράσει περίπου 30 βιβλία.  Μερικοί συγγραφείς που έχει μεταφράσει είναι Harry Mulisch, Cees Nooteboom, Leon de Winter, Geert Mak, Nelleke Noordervliet, Arthur Japin, Jeroen Brouwers, Stefan Brijs. Μια πλήρης λίστα είναι διαθέσιμη από τη βάση biblionet.

Εκτός από τη μητρική της γλώσσα μιλάει άπταιστα Αγγλικά, Ελληνικά, Γαλλικά, Γερμανικά και Ισπανικά. Επίσης ασχολείται με την αγγειοπλαστική.

Διαβάστε εδώ μια ενδιαφέρουσα συνομιλία με την Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά αποκλειστικά για το taal.gr.

Στη γέφυρα του Γαλατά

gefyra_galata
Standard


910.000 αντίτυπα από αυτό το βιβλίο κυκλοφόρησαν το 2007 σε όλη την Ολλανδία. Μοιράστηκαν συγκεκριμένα, στα πλαίσια του θεσμού της Ετήσιας Εβδομάδας Βιβλίου. Κάθε χρόνο, κάποιος επιφανής Ολλανδός λογοτέχνης αναλαμβάνει να γράψει ένα βιβλίο περιορισμένης έκτασης, το οποίο και διανέμεται δωρεάν σε βιβλιοθήκες και βιβλιοπωλεία.

Όμως, ο Χέιρτ Μακ δε χρειάζεται το «σπρώξιμο» ανάλογων εκδηλώσεων για να γίνει γνωστός, μια κι έχει ήδη γράψει κάμποσα best seller. Το πιο γνωστό απ” αυτά, με τίτλο «Στην Ευρώπη» έχει μεταφραστεί σε μια προσεγμένη έκδοση από το Μεταίχμιο. Στο παρελθόν το taal.gr είχε αναφερθεί σε μια κριτική για το συγκεκριμένο βιβλίο και παρουσίασε στο Ελληνικό κοινό τα επεισόδια της σχετικής τηλεοπτικής σειράς ντοκιμαντέρ, με Αγγλικούς υπότιτλους.

Όπως υποδηλώνει και ο τίτλος του, το βιβλίο «στη γέφυρα του Γαλατά» αναφέρεται στην Τουρκία και συγκεκριμένα στην ιστορία και τις σχέσεις της με τον Δυτικό κόσμο. Όπως έγραψε η M. Fogtelloo κι εδώ ο Mak «ενώνει την μεγάλη γραμμή της ιστορίας με τις μικρές ιστορίες των απλών ανθρώπων». Πάλι με αφορμή και άξονα μια προσωπική επίσκεψη του Mak στην περιοχή που περιγράφει.

Τα βιβλία του Geert Mak έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και τον έχουν κάνει διεθνώς γνωστό. Λιγότερο γνωστό για τους εκτός Ολλανδίας είναι το φυλλάδιο/μανιφέστο «Gedoemd tot kwetsbaarheid» («Καταδικασμένοι στην τρωτότητα»), που κυκλοφόρησε λίγο καιρό μετά τη δολοφονία του Ολλανδού σκηνοθέτη Theo van Gogh από έναν φανατικό ισλαμιστή. Σ” αυτό το φυλλάδιο, ο Μακ είχε εκφράσει την ανησυχία του για την αυξανόμενη πόλωση της ολλανδικής κοινωνίας και τη στροφή στην ακραία, συνθηματική ρητορική κατά των Μουσουλμάνων. Ο χρόνος δείχνει ίσως τις όποιες αδυναμίες του μανιφέστου. Παράλληλα όμως, η δημοτικότητα του ακροδεξιού σχηματισμού του Wilders αποδεικνύει ότι το καμπανάκι που έκρουσε τότε ο Mak δεν ακούστηκε όσο θα έπρεπε.

Το βιβλίο «στη γέφυρα του Γαλατά» του αξιόλογου αυτού συγγραφέα και δημοσιογράφου, μεταφράστηκε στα Ελληνικά από την Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Μέρες αδέσποτες

meres_adespotes
Standard

Το «Μέρες αδέσποτες» είναι ένα από τα πιο γνωστά βιβλία του δημοφιλούς Ολλανδού συγγραφέα Γερούν Μπράουερς (Jeroen Brouwers) και το μοναδικό του που έχει μεταφραστεί στη χώρα μας. Η ελληνική μετάφραση (από την Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά) κυκλοφόρησε πέρυσι από τις εκδόσεις Μεταίχμιο αποσπώντας κι εδώ καλές κριτικές, όπως αυτή του Νίκου Βατόπουλου στην Καθημερινή.

Το βιβλίο είναι στην ουσία ένας εκ βαθέων μονόλογος ενός πατέρα, μέσω του οποίου σκιαγραφείται η σχέση με το γιο του. Κατά τη διάρκεια μιας βόλτας, οι σκέψεις του αφηγητή-πατέρα αναπολούν περιστατικά και καταστάσεις από τα τελευταία 40 χρόνια. Προχωρώντας προς το τέλος, ο Μπράουερς στέκεται με περισυλλογή, αλλά χωρίς τρόμο απέναντι στο αναπόφευκτο γεγονός του θανάτου.

Το κύριο θέμα θα μπορούσε να ειδωθεί και σαν την άλλη πλευρά του έτερου βιβλίου του Μπάουερς, «Bezonken rood» («Βυθισμένο κόκκινο»), το οποίο πραγματεύεται τη σχέση γιου-μητέρας. Παρόλο που ο συγγραφέας είχε την ατυχία να χάσει τον γιο του λίγο πριν ξεκινήσει να γράφει τις «Μέρες αδέσποτες», έχει επανειλημμένα δηλώσει σε συνεντεύξεις ότι το βιβλίο δεν είναι αυτοβιογραφικό και δεν αναφέρεται στη συγκεκριμένη απώλεια.

Αντίθετα, το βιβλίο είναι αφιερωμένο και γραμμένο για τον Ολλανδό ηθοποιό Roef Ragas. Η ειρωνεία της τύχης το έφερε έτσι ώστε ο Ragas να πεθάνει αναπάντεχα λίγες μόνο ώρες αφότου έλαβε το πρώτο αντίτυπο. Ήταν 42 χρονών, στην ηλικία που είναι και ο γιος του αφηγητή.

Ο Γερούν Μπράουερς γεννήθηκε το 1940 στην Batavia, όπως λεγόταν η Τζακάρτα της Ινδονησίας στην περίοδο της ολλανδικής αποικιοκρατίας. Σε ηλικία 8 ετών η οικογένειά του επέστρεψε στην Ολλανδία κι έκτοτε έχει ζήσει τόσο εκεί όσο και στο Βέλγιο. Πολυγραφότατος και πολυδιαβασμένος, το 2007 αρνήθηκε να λάβει το Βραβείο των Ολλανδικών γραμμάτων, πρακτικά την υψηλότερη αναγνώριση που μπορεί να λάβει ένας ολλανδόφωνος συγγραφέας. Το επιχείρημά του ήταν ότι τα χρήματα (16.000 Ευρώ) που συνοδεύουν ένα βραβείο για το έργο μιας ζωής, ήταν υπερβολικά λίγα.  Μια κίνηση πιο πολύ συμβολική, παρά ωθούμενη από φιλαργυρία.