Εκτός συνόρων, #10

roots_copland
Standard

Η εβδομαδιαία στήλη του taal.gr με αξιοσημείωτες και αξιοπερίεργες λογοτεχνικές ειδήσεις απ’ όλον τον κόσμο.

Ο πειρασμός είναι μεγάλος για να συνδυάσουμε το παρόν νέο με την τρέχουσα οικονομική κρίση, αλλά η περίπτωση του Καναδού Douglas Coupland είναι κάπως ξεχωριστή σε σχέση με άλλους συγγραφείς -από τις επονομαζόμενες «φίρμες»- που κατά καιρούς στρέφονται σε εναλλακτικά κανάλια οικονομικής εκμετάλλευσης του ονόματός τους. Ο Coupland όμως ποτέ δεν έκρυψε την αγάπη του για την σχεδίαση. Μια αγάπη που πρόσφατα πήρε την μορφή μιας κολεξιόν ρούχων και αξεσουάρ σε συνεργασία με την κατ” εξοχήν Καναδική αλυσίδα του είδους Roots. (Πηγή: engadget)

Κρίνοντας από την εμφάνισή του, θα κρίνουμε ως θετικό το γεγονός ότι ο Άρνον Γκρούνμπεργκ δεν αποφάσισε να λανσάρει κι αυτός ρούχα, αλλά κρασιά. Στην περίπτωσή του, η ιδέα προήλθε από έναν αναγνώστη κι όχι από τον ίδιο τον Γκρούνμπεργκ, έναν αναγνώστη ο οποίος πήρε τοις μετρητοίς τα λεχθέντα ενός ήρωα από το τελευταίο βιβλίο του συγγραφέα, ο οποίος δηλώνει ότι «θέλει να αφήσει στον κόσμο ένα κρασί που να ονομάζεται Grunberg». Όπερ και εγένετο. Τα ονόματα και η αισθητική της σειράς, βασίζονται σε διάφορα αποσπάσματα των βιβλίων του Grunberg. Δεν έχουμε δοκιμάσει κάποιο για να σας πούμε αν αξίζει, αλλά σίγουρα καλοβλέπουμε την προοπτική να ανοίξει στο τραπέζι μας ένα κρασί με το όνομα του Freud ή του Schopenhauer. Περισσότερη αμπελολογοτεχνία εδώ.

Επιστροφή

epistrofi
Standard

Το taal.gr επιστρέφει και πάλι κοντά σας μετά το απαραίτητο καλοκαιρινό διάλειμμα. Έχει ήδη κλείσει μισός χρόνος από τότε που ξεκινήσαμε και ο μέχρι στιγμής απολογισμός περιλαμβάνει: έναν αυξανόμενο αριθμό επισκεπτών, τη στήριξη ιδιωτικών και δημόσιων φορέων τόσο από την Ελλάδα όσο και από την Ολλανδία και -κυρίως- πλήθος θετικών αντιδράσεων από φίλους της λογοτεχνίας και της ποίησης.

Όλα αυτά μας δίνουν ικανοποίηση και δύναμη για τη συνέχεια αυτής της προσπάθειας. Στην καινούρια «σεζόν», το taal.gr θα συνεχίσει με τακτικές ανανεώσεις γεμάτες μ” ενδιαφέροντα και ουσιαστικά άρθρα. Επίσης, τις επόμενες εβδομάδες θα προστεθούν στη συνήθη μας ύλη:

  • Ένα τμήμα εξ” ολοκλήρου αφιερωμένο στην παιδική λογοτεχνία των Κάτω Χωρών
  • Μια σειρά άρθρων και συζητήσεων για την αντίστροφη λογοτεχνική μετάφραση (Ελληνικά προς Φλαμανδικά/Ολλανδικά)
  • Μια τακτική δίαυλο επικοινωνίας κι ενημέρωσης για το ολλανδόφωνο κοινό που δεν μιλάει Ελληνικά

Καλώς σας ξαναβρήκαμε!

Ένα βιβλίο όλο ζωγραφιές

anne_frank_graphic_novel
Standard

Το σπίτι της Άννας Φρανκ είναι από τα πιο διάσημα αξιοθέατα του Άμστερνταμ, ενώ το ημερολόγιό της παραμένει ένα δημοφιλές ανάγνωσμα και συνεχίζει να γνωρίζει τακτικές επανεκδόσεις (μια λίστα των Ελληνικών μεταφράσεων μπορείτε να βρείτε εδώ).

Πριν λίγους μήνες, το γνωστό ημερολόγιο κυκλοφόρησε σε μορφή εικονογραφημένου αφηγήματος (ή graphic novel όπως συνηθίζεται ν” αποκαλείται – σε καμία περίπτωση όμως σε μορφή κινουμένων σχεδίων όπως ισχυρίζεται μεγάλος ειδησεογραφικός οργανισμός της Ελλάδας).

Το εικονογραφημένο αφήγημα ακολουθεί πιστά το ημερολόγιο, σε αντίθεση με την τελευταία δουλειά της δημιουργού εφηβικής λογοτεχνίας Sharon Dogar. Σύμφωνα με τη Βρετανική Telegraph, η Dogar έγραψε το (πλασματικό) ημερολόγιο του Peter van Pels, στενού φίλου της Φρανκ όσο αυτή ζούσε.

Χρησιμοποιώντας απλόχερες δόσεις λογοτεχνικής ελευθερίας, η Dogar προχωρεί σε ανάγλυφες περιγραφές της έλξης μεταξύ της Άννας Φρανκ και του Pels. Ο επίσημος φορέας των απομνημονευμάτων της Φρανκ αγκάλιασε το εγχείρημα του εικονογραφημένου αφηγήματος ενώ στην περίπτωση της Dogar, εξέφρασε την ενόχλησή του.

Το μεγαλύτερο λεξικό του κόσμου

wnt_redactie
Standard

Η ομάδα που δημιούργησε το Μεγάλο Λεξικό της Ολλανδικής Γλώσσας επί τω έργω.

Η γλώσσα -ευτυχώς- δεν είναι θέμα μεγεθών. Στατιστικά μιλώντας όμως,  το «μέγεθος» μια γλώσσας μπορεί να μετρηθεί με τον αριθμό των λημμάτων της. Στα δικά μας, γνωστός και ανακυκλούμενος παραμένει ο μύθος ότι η ελληνική γλώσσα έχει τις περισσότερες λέξεις από οποιαδήποτε άλλη στον κόσμο. Τις αλήθειες πίσω από τον μύθο έχει αποσαφηνίσει επανειλημμένα και πειστικά, ο Νίκος Σαραντάκος (εδώ αλλά και στο εξαιρετικό ιστολόγιό του).

Σε αντίθεση με τους Έλληνες των γλωσσολογικών μύθων, οι Ολλανδοί δείχνουν να μην έχουν προβλήματα με την «περιορισμένη εμβέλεια» της γλώσσας τους, η οποία μιλιέται από 23 εκατομμύρια ανθρώπους. Αξιοπερίεργο όμως (κι ενδεικτικό της ικανότητας των Ολλανδών στην αποδελτίωση), είναι το γεγονός ότι τα Ολλανδικά κατέχουν το ρεκόρ του μεγαλύτερου λεξικού στον κόσμο!

Το «Λεξικό της Ολλανδικής Γλώσσας» (WNT) περιέχει περίπου 400.000 λήμματα και ενάμιση εκατομμύριο αναφορές σε χρήσεις τους. Τα ρεκόρ όμως δε σταματούν εδώ: η εργασία στις διάφορες εκδόσεις του, διήρκεσε 134 χρόνια (από το 1864 μέχρι το 1998).

Το λεξικό αποτελούσαν 686 φυλλάδια, τα οποία τελικά δέθηκαν σε 43 τόμους, για τους οποίους απαιτούνται τρία μέτρα βιβλιοθήκης. Το δύσχρηστο μέγεθος και η παλαιότητα του λεξικού θα το είχαν καταστήσει αποκλειστικά μουσειακό είδος, αν η ολλανδική γλωσσολογική κοινότητα δεν φρόντιζε για την ψηφιοποίησή του.

Έτσι από το 2000 κυκλοφορεί μια έκδοση του λεξικού σε CD-Rom και από το 2007 παρέχεται δωρεάν (με μηχανή αναζήτησης) στο διαδίκτυο. Έτσι έγινε κτήμα όλων αυτό το μνημειώδες έργο, το οποίο περιέχει τις μετεξελίξεις της Ολλανδικής γλώσσας σε μια περίοδο πέντε αιώνων.

(Πηγή: kennislink)

Ωδή στην πολύγλωσση Ουτρέχτη

liberidu_festival_a_d_werf
Standard

Το ποίημα της Λεμονιάς Λυμπερίδου στα πλαίσια του φετινού Φεστιβάλ a/d Werf της Ουτρέχτης

Το Festival a/d Werf διοργανώνεται κάθε Άνοιξη στην Ουτρέχτη. Εφέτος συμμετείχε σε αυτό και η μεταφράστρια Λεμονιά Λυμπερίδου, συγκεκριμένα στην ωδή προς την πολύγλωσση Ουτρέχτη. Στα πλαίσια του συγκεκριμένου project, ένα ποίημα γραμμένο αρχικά στα Αγγλικά μεταφραζόταν σε μια γλώσσα που μιλιέται στην πόλη και αντίστροφα στα Ολλανδικά. Συνολικά έγιναν μεταφράσεις σε δεκαεννέα ξένες γλώσσες. Κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ το ποίημα παρουσιάστηκε σε όλες τις μορφές που αυτό πήρε κατά τη διάρκεια του «ταξιδιού» του, με ένα μηχάνημα που έριχνε με άμμο τα γράμματα στα δρομάκια του κέντρου της πόλης.

Στη φωτογραφία που συνοδεύει το παρόν κείμενο, μπορείτε να διαβάσετε το ποίημα της Λυμπερίδου.

Another Sleepy Delta Day

jan_fabre
Standard

Ο Φλαμανδός καλλιτέχνης, χορογράφος και σχεδιαστής Γιαν Φαμπρ (Jan Fabre), δεν είναι άγνωστος στο ελληνικό κοινό. Πριν δυο χρόνια είχε παιχτεί στο Μέγαρο Μουσικής η παράστασή του «Είμαι ένα λάθος».

Και φέτος το Ελληνικό κοινό θα έχει την ευκαιρία να απολαύσει ένα έργο του, συγκεκριμένα τη χορευτική σόλο παράσταση Another Sleepy Delta Day. Θα την ερμηνεύσει η Αρτεμις Σταυρίδη στο Πολυκλαδικό Λύκειο της Καλαμάτας (16 και 17 Ιουλίου), στα πλαίσια του 16ου Διεθνές Φεστιβάλ Χορού που διεξάγεται στην πόλη.

Διαβάστε μια ενδιαφέρουσα συνέντευξη του Φαμπρ στην Ελευθεροτυπία.

LuperCyclopedia

greenaway
Standard

«Είμαι ένας εκκεντρικός σκηνοθέτης ταινιών, κάποτε εγγλέζος, αλλά τώρα υιοθετημένος από την Ολλανδία και τ” όνομά μου είναι Πίτερ Γκρίναγουεϊ…»

Διαβάστε εδώ για την επερχόμενη παγκόσμια πρεμιέρα του δεύτερου κύκλου της LuperCyclopedia, στις 31 Ιουλίου, στο λόφο της Σάνης. Από τον Κώστα Καρδερίνη.

Ανάγνωση και κρίση

bibliobus
Standard

Είναι γεγονός πως η οικονομική κρίση σαφώς και δεν αφορά μόνο την Ελλάδα. Και μάλιστα, σε κάθε περίπτωση ο τομέας του πολιτισμού είναι από τους πρώτους που πλήττεται. Στην ολλανδική επαρχία Gelderland την προηγούμενη βδομάδα ανακοινώθηκε η περικοπή ενός πολύ μεγάλου ποσού για την επιδότηση των βιβλιοθηκών και κυρίως των κινητών βιβλιοθηκών, των λεγόμενων βιβλιολεωφορείων.

Τα βιβλιολεωφορεία ταξιδεύουν σε κάθε πόλη και χωριό της περιοχής και  δίνουν σε μικρούς και μεγάλους πρόσβαση σε βιβλία, περιοδικά  και dvd.  Ο καθένας μπορεί να πληροφορηθεί από τον υπολογιστή του τα δρομολόγια των λεωφορείων, αλλά και το περιεχόμενο των συλλογών τους –οι οποίες συγκροτούνται μέσω συνεργασίας με μεγάλες βιβλιοθήκες- και να κάνει ηλεκτρονικά κράτηση, να ζητήσει μια έκδοση ή να πληροφορηθεί πού μπορεί να τη βρει.

Οι κινητές βιβλιοθήκες δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα με στόχο την καλλιέργεια της παιδικής φιλαναγνωσίας δίνοντας έμφαση στην υποστήριξη των σχολικών βιβλιοθηκών, στην παροχή υλικού που σχετίζεται με σχολικές εργασίες, στην προβολή των σχολικών εφημερίδων και στις συλλογικές αναγνώσεις βιβλίων στα σχολεία. Οι βιβλιοθήκες κάθε είδους είναι ένας μόνο από τους τοπικούς πολιτιστικούς φορείς που δέχονται το πλήγμα της περικοπής των επιδοτήσεων· σε χορωδίες, ορχήστρες, μουσικές και θεατρικές σκηνές έχουν ήδη επιβληθεί παρόμοια μέτρα και οι συζητήσεις έχουν ανάψει.

Ωστόσο, όσον αφορά την περίπτωση των βιβλιοθηκών, είναι αξιοσημείωτη η αντίδραση του κόσμου και τα αποτελέσματά της. Επί μία ολόκληρη μέρα οργανώθηκαν παράλληλες ομιλίες κατά τη διάρκεια των οποίων 85 εκπρόσωποι των θιγόμενων οργανισμών είχαν ο καθένας πέντε λεπτά στη διάθεσή του για να επιχειρηματολογήσουν σχετικά με τη μείωση των επιδοτήσεων και να παρουσιάσουν εναλλακτικές λύσεις. Επιπλέον, δημιουργήθηκε ένα ανάλογο βήμα διαλόγου μέσα από σελίδες στο διαδίκτυο όπου ενυπόγραφα οποιοσδήποτε μπορούσε να εκφράσει τη γνώμη του σχετικά με τα μέτρα.

Σε μία μόλις βδομάδα η επαρχιακή διοίκηση αποφάσισε ύστερα από τις πιέσεις αυτές να μειώσει μόνο κατά 10% τις επιδοτήσεις προς τις κινητές βιβλιοθήκες μέσα στο 2011 και να προβεί σε κλιμακωτές μειώσεις που θα φτάσουν το 35% το 2014, με τη δέσμευση να βρει εναλλακτικές μεθόδους οικονομικής ενίσχυσης μέχρι τότε. Ιδού λοιπόν, πώς η συμμετοχικότητα γίνεται πράξη, πώς μέσω καθαρά δημοκρατικών μεθόδων και διαδικασιών ομάδες και δίκτυα διαμορφώνουν αποφάσεις. Ουτοπικό σενάριο για τα ημέτερα προβλήματα, θα έλεγαν ορισμένοι. Γιατί άραγε;

Ανάγνωση και κρίση

Standard

Είναι γεγονός πως η οικονομική κρίση σαφώς και δεν αφορά μόνο την Ελλάδα. Και μάλιστα, σε κάθε περίπτωση ο τομέας του πολιτισμού είναι από τους πρώτους που πλήττεται. Στην ολλανδική επαρχία Gelderland την προηγούμενη βδομάδα ανακοινώθηκε η περικοπή ενός πολύ μεγάλου ποσού για την επιδότηση των βιβλιοθηκών και κυρίως των κινητών βιβλιοθηκών, των λεγόμενων βιβλιολεωφορείων.

Τα βιβλιολεωφορεία ταξιδεύουν σε κάθε πόλη και χωριό της περιοχής και  δίνουν σε μικρούς και μεγάλους πρόσβαση σε βιβλία, περιοδικά  και dvd.  Ο καθένας μπορεί να πληροφορηθεί από τον υπολογιστή του τα δρομολόγια των λεωφορείων, αλλά και το περιεχόμενο των συλλογών τους –οι οποίες συγκροτούνται μέσω συνεργασίας με μεγάλες βιβλιοθήκες- και να κάνει ηλεκτρονικά κράτηση, να ζητήσει μια έκδοση ή να πληροφορηθεί πού μπορεί να τη βρει.

Οι κινητές βιβλιοθήκες δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα με στόχο την καλλιέργεια της παιδικής φιλαναγνωσίας δίνοντας έμφαση στην υποστήριξη των σχολικών βιβλιοθηκών, στην παροχή υλικού που σχετίζεται με σχολικές εργασίες, στην προβολή των σχολικών εφημερίδων και στις συλλογικές αναγνώσεις βιβλίων στα σχολεία. Οι βιβλιοθήκες κάθε είδους είναι ένας μόνο από τους τοπικούς πολιτιστικούς φορείς που δέχονται το πλήγμα της περικοπής των επιδοτήσεων· σε χορωδίες, ορχήστρες, μουσικές και θεατρικές σκηνές έχουν ήδη επιβληθεί παρόμοια μέτρα και οι συζητήσεις έχουν ανάψει.

Ωστόσο, όσον αφορά την περίπτωση των βιβλιοθηκών, είναι αξιοσημείωτη η αντίδραση του κόσμου και τα αποτελέσματά της. Επί μία ολόκληρη μέρα οργανώθηκαν παράλληλες ομιλίες κατά τη διάρκεια των οποίων 85 εκπρόσωποι των θιγόμενων οργανισμών είχαν ο καθένας πέντε λεπτά στη διάθεσή του για να επιχειρηματολογήσουν σχετικά με τη μείωση των επιδοτήσεων και να παρουσιάσουν εναλλακτικές λύσεις. Επιπλέον, δημιουργήθηκε ένα ανάλογο βήμα διαλόγου μέσα από σελίδες στο διαδίκτυο όπου ενυπόγραφα οποιοσδήποτε μπορούσε να εκφράσει τη γνώμη του σχετικά με τα μέτρα.

Σε μία μόλις βδομάδα η επαρχιακή διοίκηση αποφάσισε ύστερα από τις πιέσεις αυτές να μειώσει μόνο κατά 10% τις επιδοτήσεις προς τις κινητές βιβλιοθήκες μέσα στο 2011 και να προβεί σε κλιμακωτές μειώσεις που θα φτάσουν το 35% το 2014, με τη δέσμευση να βρει εναλλακτικές μεθόδους οικονομικής ενίσχυσης μέχρι τότε. Ιδού λοιπόν, πώς η συμμετοχικότητα γίνεται πράξη, πώς μέσω καθαρά δημοκρατικών μεθόδων και διαδικασιών ομάδες και δίκτυα διαμορφώνουν αποφάσεις. Ουτοπικό σενάριο για τα ημέτερα προβλήματα, θα έλεγαν ορισμένοι. Γιατί άραγε;