Ένας χρόνος taal.gr

Στην είσοδο του 2011, το taal.gr γιορτάζει τα πρώτα του γενέθλια. Σ” αυτόν τον ένα χρόνο, η προσπάθεια που ξεκινήσαμε μας γέμισε πλούσιες εμπειρίες και μας έφερε σε επαφή με εξαιρετικούς αναγνώστες και εξαιρετικές αναγνώστριες -εσάς.

Σ” αυτόν τον ένα χρόνο το taal.gr:

Δημοσίευσε πάνω από 100 άρθρα σχετικά με την Ολλανδόφωνη πεζογραφία και ποίηση.
Εγκαινίασε και συνεχίζει να συμπληρώνει την πρώτη (στα Ελληνικά) ανθολογία ποίησης (και όχι μόνο) από τα Ολλανδικά, Φλαμανδικά και Αφρικάανς.
Εγκαινίασε τη συνεργασία του με τον έντυπο τύπο, με μια ανθολογία Νοτιοαφρικάνικης ποίησης, η οποία δημοσιεύτηκε στο φθινοπωρινό τεύχος του περιοδικού Τεφλόν.
Συνομίλησε με τα πιο γνωστά ονόματα που μεταφράζουν από τα Ολλανδικά στα Ελληνικά: την Μαρία Αγγελίδου, τον Γιάννη Ιωαννίδη, την Λεμονιά Λυμπερίδου και την Ινώ Βαν Ντάικ-Μπαλτά.
Δε σταμάτησε να παρακολουθεί τα περίεργα και ενδιαφέροντα της παγκόσμιας λογοτεχνικής επικαιρότητας μέσα από τη στήλη «Εκτός Συνόρων«.
Παρουσίασε στο Ελληνικό αναγνωστικό κοινό πλήθος συγγραφέων από την Ολλανδόφωνη γραμματεία.
Έδωσε την ευκαιρία στους αναγνώστες και τις αναγνώστριες να διαβάσουν την αρχή της Ελληνικής μετάφρασης της Τίρζας του Γκρούνμπεργκ αλλά και το διήγημα Κιμ, σε μορφή δωρεάν e-book.
Έκανε πολλούς διαδικτυακούς φίλους: τους επισκέπτες και τις επισκέπτριες της σελίδας, αλλά και στην κοινότητα του facebook.

Πέρα και πάνω απ” όλα, στο taal.gr προσπαθήσαμε και προσπαθούμε να σας ξεναγήσουμε στις αγαπημένες μας αναγνωστικές «χώρες», δίχως καμιά διάθεση ωραιοποίησης και «τουριστικοποίησης». Με την εμπειρία του κοσμοπολίτη και το πάθος του βιβλιόφιλου, μοιραζόμαστε μαζί σας κείμενα τα οποία δεν μπορείτε να βρείτε αλλού.

Στο κατώφλι του δεύτερου χρόνου ύπαρξής μας, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε θερμά εσάς: τους επισκέπτες και επισκέπτριες αυτής της σελίδας. Και να σας ευχηθούμε: καλή χρονιά!

Η συντακτική ομάδα του taal.gr

Εκτός συνόρων, #15

H στήλη του taal.gr με αξιοσημείωτες και αξιοπερίεργες λογοτεχνικές ειδήσεις απ’ όλον τον κόσμο.

Στο βιβλίο «The Word Made Flesh: Literary Tattoos«, δημοσιεύονται 100 φωτογραφίες από τατουάζ τα οποία έλκουν την έμπνευσή τους από τη λογοτεχνία. Αρκετοί αναγνώστες και αρκετές αναγνώστριες αποφασίζουν να σημαδέψουν τον εαυτό τους ανεξίτηλα με κάποια αναφορά στο βιβλίο ή τον συγγραφέα που τους σημάδεψε. Ο τατουμπαξές έχει απ” όλα: από Χάρι Πότερ μέχρι Αν Σέξτον κι από Όσκαρ Ουάιλντ μέχρι Κερτ Βόνεγκατ. Μια αναζήτηση στο διαδίκτυο αποκαλύπτει και άλλα παραδείγματα, από τα οποία διαλέγουμε -τι άλλο;- το πυντσόνιο σύμβολο που βλέπετε πάνω από την παρούσα παράγραφο.

Στο παρελθόν είχαμε αναφερθεί στην εικονογραφημένη έκδοση του Οδυσσέα του Τζόυς. Σαφώς καλύτερη είναι η προσπάθεια του Stephen Crowe από την Γαλλία να εικονογραφήσει σελίδα-σελίδα το Finnegan’s Wake. Λέμε «προσπάθεια» γιατί βρίσκεται ακόμα στη σελίδα 33. Φροντίζει όμως ν” ανεβάζει κάθε σελίδα που ετοιμάζει στο blog του. Εδώ μπορείτε να τις ξεφυλλίσετε και να τις απολαύσετε.

Αγγλόφωνοι οι συγγραφείς που αναφέραμε. Αγγλόφωνος και ο Νικ Χόρνμπυ, ο οποίος στελεχώνει ένα ξεχωριστό «υπουργείο» το οποίο ιδρύθηκε πρόσφατα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Στο «Υπουργείο των Ιστοριών», ο Χόρνμπυ θα διδάσκει την τέχνη της διήγησης ιστοριών σε παιδιά που πάνε ακόμα σχολείο. Στο σχετικό βίντεο του BBC μαθαίνουμε περισσότερα γι” αυτήν την εξαιρετική πρωτοβουλία.

Τα πολλά πρόσωπα μιας βιβλιοθήκης

Η Βασιλική (Εθνική θα λέγαμε εμείς) Βιβλιοθήκη του Βελγίου εγκαινίασε πρόσφατα έναν μόνιμο εκθεσιακό χώρο για την ιστορία του βιβλίου, του γραπτού λόγου και των βιβλιοθηκών. Σε μια μοντέρνα, χρηστική και όμορφη διαρρύθμιση, οι επισκέπτες της έκθεσης έχουν την ευκαιρία να περιπλανηθούν σε διάφορες εκφάνσεις της πρώτης ύλης από την οποία αποτελούνται οι βιβλιοθήκες.

Η έκθεση περιλαμβάνει και έναν χώρο ειδικά αφιερωμένο στη Βέλγικη λογοτεχνία, αλλά το μεγαλύτερο τμήμα της εξετάζει το αντικείμενό της από οικουμενική σκοπιά. Η Βιβλιοθήκη βρίσκεται στις Βρυξέλλες και τούτη η έκθεση αποτελεί μια ακόμα αφορμή για βιβλιοφιλικές επισκέψεις στη συγκεκριμένη πόλη.

Ένα βιβλίο για το δρόμο

Όσοι έχουν επισκεφτεί την Ολλανδία, πιθανόν δε θα ξαφνιαστούν από το νέο. Γιατί οι Ολλανδοί δεν έχουν κανένα πρόβλημα να αγοράσουν ακόμα και τις κροκέτες τους από ένα μηχάνημα. Τώρα, σε ένα πιλοτικό πρόβλημα που ξεκίνησε στο σιδηροδρομικό σταθμό του Ρότερνταμ, οι ταξιδιώτες και οι περαστικοί θα μπορούν να αγοράζουν και βιβλία από μια αυτόματη μηχανή πώλησης.

Η ιδέα ήταν εκείνου του οργανισμού των Ολλανδικών σιδηροδρόμων ο οποίος εκμεταλλεύεται εμπορικά το χώρο των σταθμών. Αν χαρακτηριστεί επιτυχής, θα επεκταθεί και σε άλλους σταθμούς. Με βιβλία μεταξύ των 5 και 10 Ευρώ, ο «κατάλογος» απευθύνεται κυρίως στους ταξιδιώτες της τελευταίας στιγμής που ξέχασαν να πάρουν κάτι μαζί τους να διαβάσουν και δεν έχουν χρόνο να πάνε σε κάποιο από τα βιβλιοπωλεία της bruna που υπάρχουν στους μεγάλους σταθμούς.

Έτσι τουλάχιστον δήλωσε ο εκπρόσωπος του οργανισμού, μετριάζοντας τον αρχικό ενθουσιασμό μας για την ιδέα. Γιατί -όπως γνωρίζουμε- κανένας πραγματικά βιβλιόφιλος δε φεύγει από το σπίτι χωρίς να έχει μαζί του ένα (τουλάχιστο) βιβλίο – έστω κι αν τελικά δεν βρει ούτε ένα λεπτό για να το ανοίξει. Οπότε μάλλον προς μπεστ-σέλερ της σειράς βλέπουμε να πηγαίνει το πράγμα.

Σε κάθε περίπτωση όμως, από τη στιγμή που προσγειώνεσαι στο αεροδρόμιο του Άμστερνταμ, όλα συνηγορούν στο ότι η Ολλανδία είναι μια χώρα που αγαπάει τα βιβλία και την ανάγνωση.

Mήπως έχετε φωτιά;

Η σημασία που δίνουν η Ολλανδοί στη λεπτομέρεια είναι προφανής κι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά του λαού. Ενδεικτικά ας αναφέρουμε τα αξιοθέατα του Madurodam και την έκθεση λουλουδιών Floriade. Όταν λοιπόν ανακαλύψαμε τα καταπληκτικά βιβλία σε σπιρτόκουτα Matchboox, δεν μας εξέπληξε το γεγονός ότι είναι φτιαγμένα στην Ολλανδία και ότι οι περισσότεροι τίτλοι αυτής της εξαιρετικής δουλειάς είναι Ολλανδικοί.

Την ώρα που εκείνοι που πιστεύουν εις μίαν αγίαν οπτικήν ίνα ονειρεύονται την ώρα που και η τελευταία βιβλιοθήκη θα αντικατασταθεί με ένα e-book, οι δημιουργοί του Matchboox φτιάχνουν 100% χειροποίητα βιβλία, τα οποία και διαβάζονται και διακρίνονται από υψηλότατη αισθητική. Κι όλα αυτά σε μέγεθος σπιρτόκουτου.

Το εγχείρημα τράβηξε το ενδιαφέρον του Ολλανδικού και διεθνούς τύπου, αλλά και εικαστικών χώρων όπως το Centre Pompidou. Στην ιστοσελίδα αυτού του μερακλίδικου εκδοτικού οίκου μπορείτε να παραγγείλετε ξεχωριστά βιβλία αλλά και προσεγμένες συλλογές, όλα σε λογικές τιμές. Αν για τα σπιρτόκουτα του Εrzgebirge, το άλλοθι ήταν αυτό των παραμυθιών, τα Matchboox χτυπούν μια ακόμα ευαίσθητη χορδή του βιβλιοφαγικού μας εθισμού.

Γιατρέ, γράψε μου ένα βιβλίο

Για πολλούς και διάφορους λόγους, η Αμβέρσα είναι από τις αγαπημένες μας πόλεις. Την ερχόμενη Κυριακή θα ξεκινήσει η ετήσια έκθεση βιβλίου, η οποία θα διαρκέσει μέχρι τις 11 Νοεμβρίου. Μια πολύ ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια είναι ότι -κατά μια συνήθη πρακτική- για την είσοδο στην έκθεση απαιτείται εισιτήριο. Πληρώνοντας 8 Ευρώ για μία μέρα, o επισκέπτης μπορεί να απολαύσει ένα γεμάτο κι ενδιαφέρον πρόγραμμα.

Από το οποίο συγκρατούμε μια καταπληκτική ιδέα που πραγματοποιείται από τον εξαιρετικό διαδικτυακό πολιτιστικό κόμβο Cobra, δημιουργία του κρατικού τηλεοπτικού οργανισμού VRT. Ονομάζεται «Βιβλιογιατροί» (Boekendokters). Όχι, δεν πρόκειται για κάποια προώθηση ιατρικών βιβλίων ή των επονομαζόμενων βιβλίων «αυτοβοήθειας». Αλλά για συνεδρίες με τη συμμετοχή διαφόρων συγγραφέων, οι οποίοι θα προσπαθήσουν να λύσουν τα προβλήματα του κοινού αποκλειστικά με τη βοήθεια της βιβλιοθήκης που έχουν στη διάθεσή τους κατά τη διάρκεια της έκθεσης. Ή τουλάχιστον να δείξουν στο κοινό τις «ιαματικές» ιδιότητες της λογοτεχνίας κάθε είδους.

Αυτό είναι ένα μόνο από τα γεγονότα που θα συμβούν στην έκθεση, η οποία αλληλοσυμπληρώνεται με τηλεοπτικές, ραδιοφωνικές και ιντερνετικές μεταδόσεις. Μετά απ” όλα αυτά, το εισιτήριο των 8 Ευρώ δε φαίνεται και τόσο ακριβό. Αντιθέτως, είναι μια πρώτης τάξης ιδέα για να καλυφθούν τα έξοδα συμβάντων που ξεφεύγουν από την τετριμμένη του «πάγκου με βιβλία».

Μια εβδομάδα που διαρκεί χρόνια

Στην Ολλανδία η πολιτική προώθησης του βιβλίου (χωρίς να κάνουμε διαχωρισμό εδώ στο αν γίνεται από κρατικούς ή ιδιωτικούς φορείς) δεν είναι κάτι που αλλάζει κάθε φορά που αλλάζει ο υπουργός Πολιτισμού ή ο πρόεδρος κάποιου κρατικού φορέα. Λαμπρό παράδειγμα, η «Εβδομάδα παιδικού βιβλίου» (Kinderboekenweek), ένας θεσμός που φέτος κλείνει 55 χρόνια.

Οι «εβδομάδες» βιβλίου δεν είναι κάτι ξένο στη συγκεκριμένη χώρα, μια και διοργανώνονται κάθε χρόνο για διαφορετικά λογοτεχνικά είδη. Ας μην ξεχνάμε ότι το μεταφρασμένο και στα Ελληνικά βιβλίο «Η Γέφυρα του Γαλατά» γράφτηκε γι” αυτό ακριβώς το σκοπό. Η εβδομάδα παιδικού βιβλίου διαρκεί για 10 μέρες και προγραμματίζεται πάντα στο διάστημα Σεπτεμβρίου-Οκτωβρίου. Κατά τη διάρκειά της, πλήθος φορέων σε όλη την Ολλανδία (όπως μουσεία, βιβλιοπωλεία, βιβλιοθήκες, σχολεία και εκπαιδευτικοί οργανισμοί) οργανώνουν διάφορες εκδηλώσεις για την προώθηση του παιδικού βιβλίου.

Επίσης, ένας ή μία επιλεγμένη συγγραφέας γράφουν ένα παιδικό βιβλίο, το οποίο διατίθεται δωρεάν από τα βιβλιοπωλεία σε όσους αγοράσουν πάνω από 10 Ευρώ σε παιδικά βιβλία. Το φετινό βιβλίο έγραψε η Mirjam Oldenhave. Συνολικά, πρόκειται για ένα ακόμα εξαιρετικό υπόδειγμα επιτυχούς συνεργασίας διαφόρων παραγόντων, η οποία αποδεδειγμένα φέρνει τα παιδιά πιο κοντά στο βιβλίο.

Το Περιοδικό Μουσείο του Γκρούνμπεργκ

Ο πολυπράγμων και πολυμήχανος Άρνον Γκρούνμπεργκ αφήνει για λίγο τα γραπτά και τα κρασιά του και σπεύδει αυτή τη φορά να δανείσει λίγη από τη λάμψη του στην αγαπημένη αλυσίδα παλαιοβιβλιοπωλείων De Slegte. Στις 11 Οκτωβρίου εγκαινίασε ο ίδιος στο υποκατάστημα του Άρνεμ το Περιοδικό Μουσείο Άρνον Γκρούνμπεργκ.

Εκεί οι επισκέπτες μπορούν να δουν από κοντά διάφορα συλλεκτικά εκθέματα όπως το γραφείο στο οποίο ο συγγραφέας έγραψε το πρώτο του βιβλίο. Παράλληλα παρουσιάζονται το θεατρικό του έργο Onze Paus (Ο Πάπας μας), η πολωνική του μετάφραση, το προσωπικό του περιοδικό Blauwe Maandagen και ένα αφιέρωμα σχετικά με φαρμακευτικές αλοιφές από ένα μοναστήρι του Μαυροβουνίου που εισήγαγε ο ίδιος.

Η εκδήλωση αντικατοπτρίζει με τον καλύτερο τρόπο το εκκεντρικό πνεύμα του Γκρούνμπεργκ, ο οποίος έχει καταφέρει μέσω των ετερόκλητων δραστηριοτήτων του να δημιουργήσει φανατικούς οπαδούς και ορκισμένους πολέμιους. Σε κάθε περίπτωση, το De Slegte του Άρνεμ θα αποτελέσει το κέντρο του ενδιαφέροντος πολλών βιβλιόφιλων για όσο διαρκέσει το Περιοδικό Μουσείο. Και, σε μια περίοδο που τα αιωνόβια βιβλιοπωλεία αναζητούν απεγνωσμένα νέους επενδυτές προκειμένου να εξακολουθήσουν να υπάρχουν, κάθε τέτοιου είδους δημοσιότητα είναι ωφέλιμη.

Eκτός συνόρων, #14

H εβδομαδιαία στήλη του taal.gr με αξιοσημείωτες και αξιοπερίεργες λογοτεχνικές ειδήσεις απ’ όλον τον κόσμο.
«Οι διορθώσεις» ήταν ο τίτλος του προηγούμενου μυθιστορήματος του Τζόναθαν Φράνζεν. Προφητικός θα μπορούσαμε να πούμε, μια και στο καινούριο του βιβλίο, το προσφάτως εκδοθέν Freedom, «γλίστρησαν» κάμποσα λάθη χωρίς να διορθωθούν πριν το τυπογραφείο. Το αποτέλεσμα; Ο εκδοτικός του οίκος ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να αποσύρει πλήθος βιβλίων από την Αγγλική αγορά, τα οποία και προβλέπονται να γίνουν πολτός. Τουλάχιστον εκεί τα πολτοποιούν σε εξαιρετικές περιπτώσεις κι όχι για να τα σκοτώσουν όταν γεράσουν.

Υ.Γ. Το γεγονός του λάθους έκανε να περάσει σε δεύτερη μοίρα ο χαρακτηρισμός με τον οποίο το βιβλίο παρουσιάστηκε στην αγορά: «βιβλίο του αιώνα». Κάτι μας θυμίζει αυτό, αλλά τι;

Η ευαισθησία του Φράνζεν στα τυπογραφικά λάθη έρχεται σε αντίθεση με τη nonchalance που διακρίνει τον Ουελμπέκ, όταν απαντά στις πρόσφατες κατηγορίες για λογοκλοπή. Σύμφωνα με αυτές, ολόκληρα κομμάτια του τελευταίου του βιβλίου La carte et le territoire, είναι απλή αντιγραφή από τη Γαλλική έκδοση της εγκυκλοπαίδειας του λαού, γνωστή και ως Wikipedia. Ο ίδιος ο Ουελμπέκ δεν αρνήθηκε την αντιγραφή, αλλά υπερασπίστηκε τις επιλογές του, υποστηρίζοντας ότι αμάρτησε για την τέχνη του.

Σε μια ιστορία που θυμίζει την πρόσφατη δικαστική περιπέτεια της Έρσης Σωτηροπούλου, αυτόκλητοι διαπλαστές των παίδων και οπαδοί της λογοκρισίας αποφάσισαν ποια βιβλία πρέπει να απαγορευτούν από τις Αμερικάνικες σχολικές βιβλιοθήκες. Με ακτιβιστικό ζήλο προσπαθούν να εμποδίσουν τα παιδιά τους από το να εκτεθούν σε «ψυχοφθόρα» αναγνώσματα όπως ο Φύλακας στη Σίκαλη. Ευτυχώς, κάποιοι άλλοι γονείς επιδεικνύουν τον ίδιο ζήλο, αλλά για να τους σταματήσουν.

taal.gr

Ολλανδόφωνη ποίηση και πεζογραφία

Νέα